Sistem PatentSistem Patent
Menü
FAYDALI MODEL BAŞVURUSU NASIL YAPILIR?
Paylaş:

Faydalı model araştırması ücretsiz nasıl yapılır?

Faydalı model araştırması, TÜRKPATENT ve uluslararası patent veri tabanlarında ücretsiz yapılabilir; ancak bu tarama resmi araştırma raporunun yerine geçmez. Bu rehber, doğru arama terimlerini seçmenize, benzer belgeleri karşılaştırmanıza ve başvuru hazırlığında kullanabileceğiniz araştırma notları oluşturmanıza yardımcı olur.

10 Eylül 2026Sistem Patent6 dakika okuma süresi

Yeni bir bağlantı aparatı geliştirdiğinizi düşünün: Ürünün piyasadaki adını aratmak, aynı mekanizmayı farklı isimle anlatan belgeleri bulmaya yetmeyebilir. Faydalı model araştırması yaparken parçanın adını, çalışma biçimini ve çözdüğü teknik sorunu birlikte ele alın. Örneğin aparatın asıl farkı titreşim altında gevşemeyi engellemesiyse, aramanın merkezine bu işlevi ve onu sağlayan yapıyı yerleştirin. Böylece araştırma, ürün adı eşleştirmesinden teknik çözüm karşılaştırmasına dönüşür.

Faydalı model araştırması ücretsiz mi?

Ücretsiz araştırma hangi işlemleri kapsar?

Ücretsiz ön araştırma, kamuya açılmış patent ve faydalı model yayınlarını veri tabanlarında taramaktır. Buluşunuza yakın kayıtları bulabilir, erişilebilen teknik belgeleri okuyabilir ve kendi karşılaştırma dosyanızı hazırlayabilirsiniz. TÜRKPATENT’in başvuru kılavuzu da yayımlanmış patent belgelerine ücretsiz erişim sağlayan kaynakları ön araştırma için gösterir. Başvuru işlemleri, resmi araştırma raporu ve ayrıca alınan profesyonel hizmetler ise bu ücretsiz erişimin kapsamına girmez. [TÜRKPATENT başvuru kılavuzu](https://webim.turkpatent.gov.tr/file/4bfc3d7c-98b4-4367-a117-af0398119d71?download=)

Faydalı modelde hangi özellikler araştırılır?

Faydalı model için yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik aranır; patentten farklı olarak buluş basamağı şartı aranmaz. Bu nedenle araştırmada, geliştirdiğiniz teknik yapının daha önce açıklanıp açıklanmadığına odaklanın. Yeniliğe katkısı olmayan özellikler değerlendirmede dikkate alınmaz. Ayrıca usuller ve usuller sonucu elde edilen ürünlere ilişkin buluşlar ile kanunda belirtilen kimyasal, biyolojik, eczacılıkla ilgili ve biyoteknolojik konular faydalı model koruması dışında kalır. [6769 sayılı SMK, madde 142](https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/KANUNLAR_KARARLAR/kanuntbmmc101/kanuntbmmc10106769.pdf)

Arama sonucu, tescil kararı değildir. Benzer kayıt bulamamak buluşun kesinlikle yeni olduğunu göstermez. Bulunan belgenin ürününüze benzemesi de tek başına başvurudan vazgeçmek için yeterli değildir; teknik özellikleri karşılaştırmak gerekir.

TÜRKPATENT faydalı model sorgulama nasıl yapılır?

Buluş için arama kelimeleri nasıl seçilir?

Aramaya başlamadan önce buluşunuzu teknik terimlerle anlatan kısa bir çalışma notu hazırlayın. Ticari isimler ve pazarlama ifadeleri yerine parçaları, bağlantıları ve işlevleri yazın. Aynı parçanın sektörde kullanılan farklı adlarını da ekleyin. Örneğin bir kapak mekanizması için yalnızca “emniyetli kapak” ifadesini kullanmak yerine, kilitleme elemanını ve açılmayı önleyen hareketi ayrı ayrı tarif edin. Aşağıdaki gruplar, sorguları sistemli biçimde çeşitlendirmenize yardımcı olur.

  • Ürün ve parça adı: Kapak, mandal, bağlantı aparatı veya kilitleme elemanı gibi yapıyı tanımlayan sözcükleri yazın.
  • Teknik işlev: Sabitleme, sızdırmazlık, titreşim azaltma veya geri dönüşü engelleme gibi görevleri belirleyin.
  • Yapısal özellik: Yaylı mekanizma, geçmeli bağlantı veya döner kilit gibi çalışma biçimini açıklayın.
  • Alternatif terimler: Sektörel adları, eş anlamlı ifadeleri ve uluslararası aramada kullanacağınız İngilizce karşılıkları ekleyin.

TÜRKPATENT aramasında hangi adımlar izlenir?

TÜRKPATENT’in resmi sitesinde Patent ve Faydalı Model alanındaki “Araştırma ve Dosya Takibi” bağlantısından başlayın. İlk taramayı geniş tutun; yalnızca faydalı model kayıtlarına veya belirli bir başvuru sahibine daraltmayın. Benzer teknik çözümler patent belgelerinde de bulunabilir. Arama ekranının sunduğu alanları kullanarak sorguları aşamalı biçimde daraltın ve ilgili kayıtların ayrıntılarını açın. Kurum, ulusal araştırma aracını bu bölümde sunar. [TÜRKPATENT araştırma araçları](https://www.turkpatent.gov.tr/tr/patent-ve-faydali-model)

  1. Buluşun temel parçasını veya mekanizmasını anlatan terimle başlayın; varsa başlık ve özet arama alanlarını ayrı ayrı deneyin.
  2. Bulduğunuz ilgili belgelerde kullanılan teknik sözcükleri not edin ve yeni sorgulara ekleyin.
  3. Sonuçlar çok genişse işlev, yapısal özellik veya uygun sınıflandırma koduyla aramayı daraltın.
  4. Rakip ya da üretici adıyla ek tarama yapın; şirketin bilinen farklı unvanlarını da deneyin.
  5. İlgili kayıtlarda yayın numarasını, tarihleri ve erişilebilen tarifname, istem ve resimleri inceleyin.
  6. Kullandığınız sorguları ve araştırma tarihini kaydedin; bulduğunuz en yakın belgeleri karşılaştırma dosyasına alın.

Yabancı faydalı model belgeleri nasıl aranır?

Espacenet ile teknik belge nasıl bulunur?

EPO’nun Espacenet hizmeti, farklı ülkelerden patent yayınlarını ücretsiz araştırmanıza olanak verir. Türkçe sorgularınızın İngilizce teknik karşılıklarını deneyin ve yakın bir belgede görünen IPC veya CPC kodlarını inceleyin. Bu kodlar, buluşları teknik alanlarına göre sınıflandırır. Uygun kodu sözcüklerle birlikte kullanmak, aynı çözümü farklı ifadelerle anlatan yayınlara ulaşmayı kolaylaştırır. Makine çevirisinden yararlanırken kritik teknik ifadeleri özgün belgeyle karşılaştırın. [EPO Espacenet açıklaması](https://www.epo.org/en/searching-for-patents/technical/espacenet)

Örneğin geliştirdiğiniz bağlantı parçasının özelliği hızlı sökülmesi ise “quick release” ve “fastening” gibi terimleri ayrı sorgularda deneyebilirsiniz. Bunlar yalnızca başlangıç örnekleridir; doğru terimleri bulduğunuz belgelerin diline göre geliştirin. Sonuç alamadığınızda hemen daha fazla sözcük eklemeyin. Önce sorguyu sadeleştirin, sonra ilgili teknik sınıfı kullanın. Her değişiklikte hangi belgelere ulaştığınızı kaydetmek, sonraki taramada aynı denemeleri gereksiz yere tekrarlamanızı önler.

PATENTSCOPE araştırmaya nasıl katkı sağlar?

WIPO’nun PATENTSCOPE veri tabanı, yayımlanmış uluslararası PCT başvurularına ve katılımcı ulusal veya bölgesel ofislerin patent belgelerine erişim sağlar. Ücretsiz aramada anahtar kelime, numara ve IPC sınıfı gibi ölçütlerden yararlanabilirsiniz. TÜRKPATENT veya Espacenet’te bulduğunuz teknik terimleri burada da deneyin. Koleksiyonların kapsamı farklı olabildiğinden, bir kaydın bulunmamasını o buluş hakkında hiçbir başvuru yapılmadığı şeklinde yorumlamayın; taradığınız koleksiyonu da araştırma notuna ekleyin. [WIPO PATENTSCOPE](https://www.wipo.int/en/web/patentscope/), [PATENTSCOPE kullanım açıklamaları](https://www.wipo.int/en/web/patentscope/faqs_patentscope)

Faydalı model araştırması nasıl değerlendirilir?

Benzer belgelerde hangi bölümler karşılaştırılır?

Başlık ve özet, hangi belgeleri ayrıntılı okuyacağınızı seçmenize yardımcı olur. Teknik karşılaştırmada tarifnameyi, istemleri ve resimleri birlikte inceleyin. Kendi çözümünüzü parçalara ayırarak her özelliğin belgede nerede anlatıldığını işaretleyin. Örneğin yaylı bir kilitte yalnızca yayın varlığına bakmayın; yayın hangi parçaya bağlandığını, hareketi nasıl sınırladığını ve kilitlemenin nasıl gerçekleştiğini karşılaştırın. Böylece görünüşteki benzerlik ile çalışma yapısındaki benzerliği ayrı ayrı değerlendirebilirsiniz.

  • Belge kimliği: Yayın numarasını ve buluş başlığını kaydedin; aynı belgeyi tekrar bulabilmelisiniz.
  • Tarihler: Başvuru, varsa rüçhan ve yayın tarihlerini ayrı alanlara yazın.
  • Ortak özellikler: Buluşunuzdaki hangi parçaların ve bağlantıların belgede açıklandığını belirtin.
  • Teknik farklılık: Farkı “daha kullanışlı” gibi genel ifadelerle değil, somut yapı ve çalışma ilişkisiyle açıklayın.
  • Belgedeki dayanak: İlgili istemi, tarifname bölümünü veya şekli not edin.
  • Açık kalan konu: Çeviri, tarih veya teknik kapsam bakımından ayrıca incelenmesi gereken noktayı işaretleyin.

Yenilik değerlendirmesinde, ileri sürdüğünüz teknik özelliklerin birlikte önceki açıklamada bulunup bulunmadığına bakılır. Farklı belgelerden ayrı özellikler bulmakla aynı çözümün tek belgede açıklanması aynı değerlendirme değildir. Ancak karşılaştırmayı yalnızca önceki belgenin istemleriyle sınırlamayın; tarifname ve resimlerdeki açıklamalar da araştırmaya yön verir. Bu aşamada hazırladığınız çalışma notunu “kesin yenilik görüşü” olarak değil, hangi teknik farklılığın ayrıca değerlendirilmesi gerektiğini gösteren bir dosya olarak kullanın.

Kayıt bulunamaması yeniliği kanıtlar mı?

Hayır. Arama terimlerinin dar olması, farklı teknik adlandırmalar veya henüz yayımlanmamış başvurular sonuçları sınırlayabilir. Ayrıca yenilik değerlendirmesi yalnızca Türkiye’deki tescil kayıtlarına dayanmaz; dünyanın herhangi bir yerinde kamuya açıklanmış teknik bilgiler de dikkate alınabilir. Bu nedenle patent taramasını ürün katalogları, kullanım kılavuzları, akademik yayınlar ve erişilebilir teknik tanıtımlarla tamamlayın. Bulduğunuz içeriğin ne zaman kamuya sunulduğunu gösteren bilgiyi saklayın. [6769 sayılı SMK, madde 83](https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/KANUNLAR_KARARLAR/kanuntbmmc101/kanuntbmmc10106769.pdf)

Belgenin hukuki durumu ile içerdiği teknik açıklamayı ayrı değerlendirin. Koruması sona ermiş bir belge, daha önce açıklanmış teknolojiyi gösterebilir. Buna karşılık ürününüzü üretip satmanın başka bir kişinin hakkına girip girmediğini anlamak için ilgili ülkede geçerli istemlerin ayrıca incelenmesi gerekir. Başvuru öncesindeki yenilik taraması, tek başına ticari kullanım serbestisi değerlendirmesi sağlamaz. Araştırma notunda bu iki soruya ait bulguları ayrı tutun.

Faydalı model başvurusu araştırmadan sonra nasıl yapılır?

Araştırma bulguları başvuruya nasıl aktarılır?

Başvuru hazırlığına, buluşunuzun hangi teknik özelliklerle farklılaştığını açıklayan bir notla başlayın. Bulduğunuz en yakın belgeleri, bu belgelerdeki çözümü ve kendi geliştirdiğiniz yapıyı birlikte değerlendirin. Dosyada başvuru formu, tarifname, istemler, özet ve varsa resimler bulunur. Başvuru EPATS üzerinden yapılabilir. Resmi ücret kalemlerini ayrıca kontrol edin; veri tabanından belge indirmeniz başvuru oluşturmaz ve buluşunuz için başvuru tarihi kazandırmaz. [TÜRKPATENT başvuru kılavuzu](https://webim.turkpatent.gov.tr/file/4bfc3d7c-98b4-4367-a117-af0398119d71?download=)

Önceki belgenin metnini kopyalayıp ürün adını değiştirmek yerine, kendi buluşunuzun teknik anlatımını kurun. Parçaların birbiriyle ilişkisini, çalışma sırasını ve farklılığın sağladığı teknik etkiyi açıklayın. Araştırmada bulunan bir özellik kendi ürününüzde yoksa onu varmış gibi yazmayın. Teknik farkı tanımlamakta zorlanıyorsanız karşılaştırma dosyanızı patent vekiliyle değerlendirin. Bu görüşmenin somut girdisi, genel ürün tanıtımınızdan çok, belgelerle desteklenmiş teknik karşılaştırmanız olacaktır.

Resmi araştırma raporu nasıl talep edilir?

Resmi araştırma talebi başvuruyla birlikte yapılabilir. Birlikte yapılmadıysa, şekli şartlara ilişkin eksiklik bulunmadığının veya eksikliklerin giderildiğinin bildirildiği tarihten itibaren iki ay içinde, ilgili resmi ücret kalemleri ödenerek talep sunulmalıdır. Aksi hâlde başvuru geri çekilmiş sayılır. Ücretsiz faydalı model araştırması bu işlemin yerine geçmez. Başvuru takviminize hem talep süresini hem de sonrasında gelecek bildirimlere ilişkin takip görevini ekleyin. [6769 sayılı SMK, madde 143](https://www5.tbmm.gov.tr/tutanaklar/KANUNLAR_KARARLAR/kanuntbmmc101/kanuntbmmc10106769.pdf)

Özet

Araştırmayı bitirirken elinizde yalnızca indirilen belgeler bulunmasın. Hangi veri tabanını hangi tarihte taradığınızı, kullandığınız terimleri, en yakın teknik açıklamaları ve henüz çözemediğiniz soruları tek dosyada toplayın. Başvuru hazırlığına geçme kararını bu dosyadaki somut farklılıklar üzerinden verin. Açık kalan bir nokta varsa sonraki işi tanımlayın: Sorguyu genişletmek, özgün belgeyi incelemek, tarih bilgisini doğrulamak veya istem kapsamını uzmanla değerlendirmek.

Faydalı Model Başvurusu Nasıl Yapılır? sürecinizde uzman desteği alın, doğru adımla başlayın.

Faydalı Model

Sıkça Sorulan Sorular

5 soru

Faydalı model araştırması ücretsiz nasıl yapılır? hakkında en çok sorulanlar

Faydalı model araştırması için başvuru numarası gerekir mi?

Hayır, başvuru numarası olmadan da araştırmaya başlayabilirsiniz. Buluşun teknik adını, temel parçalarını ve yaptığı işi anlatan sözcükler ilk tarama için kullanılabilir. Yakın bir belge bulduğunuzda içindeki farklı terimleri ve sınıflandırma kodlarını not ederek sorguyu geliştirin. Bu yaklaşım, henüz başvuru yapmamış girişimcilerin kendi ürünlerine yakın teknik açıklamaları araması için de uygundur ve belirli bir dosyaya bağlı değildir.

Başvuru veya yayın numarası, belirli bir kayda doğrudan ulaşmak istediğinizde yararlıdır. Örneğin rakibinizin paylaştığı bir belgede numara görüyorsanız bunu aramada kullanabilirsiniz. Ancak yalnızca o dosyayı incelemek, aynı teknik alandaki diğer açıklamaları göstermez. Numarayla bulduğunuz belgeyi başlangıç noktası kabul edin; içindeki teknik ifadeler üzerinden daha geniş tarama yaparak karşılaştırma listenizi geliştirin ve kullandığınız sorguları ayrıca kaydedin.

Sorunun kendi sayfası
Faydalı model sorgulamasında yalnızca Türkçe arama yeterli mi?

Yalnızca Türkçe arama yapmak, uluslararası araştırmanın kapsamını daraltabilir. Aynı mekanizma farklı ülkelerde başka teknik terimlerle anlatılabilir. Türkçe sorgularınızın İngilizce karşılıklarını hazırlayın ve bulduğunuz ilgili belgelerdeki ifadeleri kullanın. Günlük dildeki çeviri yerine, parçanın sektörde kullanılan teknik adını seçmeye çalışın. Ürün adıyla birlikte işlev ve bağlantı biçimi üzerinden arama yapmak da sorgularınızı çeşitlendirir ve farklı açıklamalara ulaşmanızı kolaylaştırır.

Sınıflandırma kodları, sözcük seçimine olan bağımlılığı azaltmak için yararlıdır. Yakın bir belgedeki IPC veya CPC kodunun açıklamasını inceleyip buluşunuzla ilgili olup olmadığını kontrol edin. Ardından kodu uygun teknik terimlerle birlikte kullanın. Çeviri araçları ilk okumayı kolaylaştırabilir; ancak başvuru kararını etkileyen bir mekanizma veya bağlantı tarifi belirsizse, özgün metin üzerinden ayrıca değerlendirme yapın ve belirsizliği araştırma notuna yazın.

Sorunun kendi sayfası
Faydalı model araştırmasında rakip firma adıyla arama yapılır mı?

Evet, başvuru sahibi adıyla yapılan arama rakibin ilgili yayınlarını bulmanıza yardımcı olabilir. Ticari marka ile şirket unvanı aynı olmayabileceği için önce doğru adı belirleyin. Bilinen eski unvanları veya farklı yazılışları da deneyin. Elde ettiğiniz kayıtlarda ürününüzle ilgili teknik alanları ayırın; aynı şirkete ait her başvurunun sizin geliştirdiğiniz çözümle bağlantılı olması beklenmez.

Rakip adına odaklanan taramayı teknik sözcük ve sınıf araştırmasıyla tamamlayın. Benzer çözüm başka bir üretici, araştırmacı veya kuruluş tarafından açıklanmış olabilir. Ayrıca şirket adı üzerinden bulunan belgenin içeriğini okumadan yalnızca başlığına dayanarak karar vermeyin. İlgili parçaların nasıl çalıştığını inceleyin ve buluşunuzla ortak özellikleri not edin. Böylece firma araştırmasını, teknik karşılaştırma için kullanılabilir bir belge listesine dönüştürürsünüz.

Sorunun kendi sayfası
Benzer faydalı model bulunursa başvurudan vazgeçmek gerekir mi?

Benzer bir belge bulunması, başvurudan hemen vazgeçmeniz gerektiği anlamına gelmez. Önce benzerliğin ürünün genel görünümünde mi, kullanılan parçalarda mı yoksa parçaların birlikte çalışma biçiminde mi olduğunu belirleyin. Kendi çözümünüzde farklı olduğunu düşündüğünüz özelliği açıkça yazın ve belgenin ilgili bölümleriyle karşılaştırın. Ticari adın veya kullanım alanının farklı olması, tek başına teknik farklılığı açıklamaz.

Karşılaştırmada belirgin bir teknik fark bulamıyorsanız, başvuru metni hazırlamadan önce geliştirme seçeneklerini değerlendirin. Fark olduğunu düşünüyorsanız bunun tarifnamede nasıl açıklanacağı ve istemlere nasıl yansıtılacağı üzerinde çalışın. Patent vekiline yalnızca benzer belgenin numarasını değil, ortak ve farklı özellikleri gösteren notunuzu da iletin. Böylece değerlendirme, genel bir benzerlik izlenimi yerine somut teknik bilgiler üzerinden daha açık biçimde yürütülebilir.

Sorunun kendi sayfası
Ücretsiz faydalı model ön araştırması ne kadar sürer?

Ücretsiz ön araştırma için her buluşa uygulanabilecek sabit bir süre yoktur. Çalışmanın kapsamı, teknik alanın genişliğine, kullanılan terimlere, incelenecek belge sayısına ve çeviri ihtiyacına bağlıdır. İlk aramada az sonuç çıkması araştırmanın tamamlandığını göstermez. Önce sorguların buluşu doğru tarif edip etmediğini değerlendirin; gerekirse eş anlamlı sözcükler, farklı işlev tanımları ve teknik sınıflarla taramayı genişletin.

Araştırmayı bir süre hedefine bağlamak yerine tamamlanma ölçütleri belirleyin. Temel terimlerin, uygun sınıfların ve ilgili veri tabanlarının taranmış olması; yakın belgelerin okunması ve açık soruların kaydedilmesi kullanılabilir ölçütlerdir. Bunlar tüm belgelerin bulunduğunu garanti etmez, fakat çalışmanın kapsamını görünür kılar. Yeniden araştırma gerektiğinde de hangi alanların incelendiğini ve nereden devam edileceğini bu kayıtlar üzerinden daha kolay belirleyebilirsiniz.

Sorunun kendi sayfası