Patent Sorgulama ve Kayıt İnceleme

Patent sorgulama için Türkiye’de TÜRKPATENT’in araştırma hizmetinden, yabancı patent belgeleri için Espacenet ve WIPO PATENTSCOPE veri tabanlarından yararlanabilirsiniz. Elinizde bir başvuru numarası varsa doğrudan ilgili dosyayı arayın; yoksa buluşun teknik özelliklerini anlatan kelimelerle başlayın. Bulduğunuz kayıtta yalnızca başlığı değil, istemleri, tarihleri ve hukuki durumu da inceleyin. İzleyeceğiniz yol, mevcut bir başvuruyu takip etmekle yeni bir buluş için ön araştırma yapmak arasında değişir.

Patent sorgulama ne için yapılır?

Buluşun daha önce patentlendiği nasıl anlaşılır?

Bir buluşun daha önce açıklanıp açıklanmadığını araştırırken ürün adından çok teknik çözümü aramalısınız. Aynı işlevi yerine getiren mekanizmalar farklı adlarla tanımlanabilir; aynı başlığı taşıyan belgeler ise farklı çözümler içerebilir. Bulduğunuz belgelerin tarifname, istem ve çizimlerini kendi çözümünüzle karşılaştırın. Yenilik değerlendirmesi yalnızca verilmiş patentlerle sınırlı değildir. Yayımlanmış başvurular, bilimsel yayınlar, ürün katalogları ve kamuya açık diğer teknik açıklamalar da araştırmanın kapsamına girebilir.

Marka ve patent araştırması farklı mı?

Bir işletme adını, ürün adını veya logoyu korumak istiyorsanız marka araştırması yapmanız gerekir. Patent araştırması ise teknik bir soruna getirilen çözümle ilgilidir. Örneğin bir kahve makinesinin satış adı marka araştırmasının, yeni ısıtma mekanizması patent araştırmasının konusu olabilir. Ürünün görünümü için tasarım kayıtları ayrıca incelenir. Araştırmaya başlamadan önce neyi korumak veya kontrol etmek istediğinizi belirlemek, yanlış veri tabanında arama yapmanızı önler.

Araştırmanın amacı nasıl belirlenir?

• Başvuru takibi: Bilinen bir dosyanın yayımlanma, araştırma, inceleme veya patent verilmesi aşamasını kontrol etmek.
• Başvuru öncesi araştırma: Teknik çözümünüzle ilgili önceki açıklamaları bulmak ve benzerlikleri değerlendirmek.
• Rakip araştırması: Belirli bir başvuru sahibinin yayımlanmış teknik çalışmalarını incelemek.
• Üretim öncesi değerlendirme: Planlanan ürünün hedef ülkelerdeki patent haklarıyla ilişkisini araştırmak.

TÜRKPATENT patent sorgulama adımları

Başvuru numarasıyla arama nasıl yapılır?

TÜRKPATENT’in resmî internet sitesindeki Patent ve Faydalı Model alanından Araştırma ve Dosya Takibi hizmetine ulaşabilirsiniz. Elinizdeki numaranın başvuru numarası mı, yayın numarası mı olduğunu kontrol ederek uygun arama alanını kullanın. Sonuç açıldığında buluş başlığını, başvuru sahibini ve tarihleri elinizdeki belgeyle eşleştirin. Numara aramasında kayıt bulamazsanız numara biçimini ve seçtiğiniz alanı kontrol edin; ardından başvuru sahibi veya başlık üzerinden aramayı yeniden deneyin.

1. TÜRKPATENT’in resmî sitesinden patent araştırma hizmetini açın.
2. Elinizdeki bilgiye uygun olarak numara, başvuru sahibi veya buluş başlığı üzerinden arama yapın.
3. Sonuç listesindeki kaydın başlık, kişi veya şirket bilgilerini karşılaştırın.
4. İlgili dosyada erişilebilen yayınları, istemleri ve işlem bilgilerini inceleyin.
5. Belge numarasını, gördüğünüz durumu ve kontrol tarihini araştırma notunuza kaydedin.

Teknik kelimelerle patent nasıl aranır?

Başvuru numarası bilmiyorsanız buluşu parçalarına ayırın: Hangi sorunu çözüyor, hangi bileşenleri kullanıyor, bu bileşenler nasıl çalışıyor? Örneğin sızıntıyı azaltan bir vana için yalnızca “vana” kelimesiyle yetinmeyin; sızdırmazlık, conta ve basınç gibi ilgili teknik kavramları da deneyin. Önce geniş arama yapıp sonuçlara göre daraltın. Çok sayıda kelimeyi başlangıçta birlikte kullanmak, farklı ifadelerle yazılmış ilgili belgelerin arama dışında kalmasına yol açabilir.

Sınıflandırma kodları ve şirket adıyla arama

İlgili bir belge bulduğunuzda kayıttaki teknik sınıflandırma kodlarını da inceleyin. IPC ve CPC kodları, buluşları teknik alanlarına göre gruplandırır; bu kodlar kelime farklılıklarının etkisini azaltarak benzer çözümlere ulaşmanıza yardımcı olur. Kullandığınız veri tabanının desteklediği sınıflandırma alanlarında aramayı genişletin. Başvuru sahibi araştırmasında şirketin eski unvanını, farklı yazılışlarını ve varsa ilgili grup şirketlerini ayrı ayrı denemek de tek bir adla bulunamayan kayıtları ortaya çıkarabilir.

Yabancı patent kayıtları için arama kaynakları

Espacenet üzerinden patent nasıl aranır?

Avrupa Patent Ofisinin, yani EPO’nun sunduğu Espacenet, farklı ülkelerden patent belgelerini araştırmak için kullanılabilir. Teknik kelimeleri İngilizce karşılıklarıyla da deneyin; bulduğunuz belgelerin sınıflandırmalarını ve atıf yapılan yayınlarını inceleyin. Patent ailesi bilgisi, ilişkili başvuruların farklı ülkelerdeki kayıtlarına ulaşmanızı kolaylaştırır. Ancak ailede bir ülkenin görünmesi, o ülkede yürürlükte bir patent bulunduğunu tek başına göstermez. İlgili ülke kaydının hukuki durumu ayrıca kontrol edilmelidir.

WIPO PATENTSCOPE hangi kayıtları gösterir?

WIPO PATENTSCOPE, yayımlanmış PCT başvurularını ve sisteme katılan ulusal veya bölgesel ofislerin patent koleksiyonlarını araştırmaya açar. Başvuru sahibi, teknik ifade veya belge numarasıyla arama yapabilirsiniz. Bir PCT yayını bulmanız, buluşun bütün ülkelerde patentle korunduğu anlamına gelmez. Koruma aranan ülkelerdeki başvuru süreçleri ve güncel hak durumu ayrıca değerlendirilir. Veri kapsamı koleksiyona göre değişebildiğinden, kritik bir ülke için o ülkenin resmî siciline de bakın.

Yayın kaydı, yürürlükte hak demek değildir. Bir belgenin veri tabanında bulunması ile belirli bir ülkede geçerli patent koruması sağlaması farklı konulardır. Kararı belge başlığına veya sonuç listesindeki tek bir durum etiketine dayandırmayın.

Patent sorgulama sonuçlarını değerlendirme

Patent belgesinde hangi alanlar incelenir?

Sonuç listesinden seçtiğiniz belgenin önce kimlik bilgilerini, ardından teknik içeriğini okuyun. Başvuru, rüçhan ve yayın tarihleri farklı olayları gösterir; birbirinin yerine kullanılmaz. Rüçhan, gerekli koşullar sağlandığında önceki bir başvurunun tarihinden yararlanılmasıyla ilgilidir. Korumanın kapsamı istemlerle belirlenir; tarifname ve resimler istemlerin yorumlanmasında kullanılır. Bu nedenle yalnızca özet bölümünü okumak, ürününüzün patent kapsamıyla ilişkisini değerlendirmek için yeterli değildir. Dosyada sonradan değişmiş istemler bulunup bulunmadığını da kontrol edin.

• Başvuru sahibi ve buluşçu: Başvuruyu yapan kişi veya kuruluş ile buluşu gerçekleştiren kişiyi ayırt edin; bunlar aynı olmak zorunda değildir.
• Tarihler: Başvuru, varsa rüçhan ve yayın tarihlerini ayrı ayrı kaydedin.
• İstemler: Korunması talep edilen veya patent verilmiş teknik özellikleri inceleyin.
• Tarifname ve çizimler: Teknik çözümün nasıl açıklandığını ve istemlerdeki unsurların ne anlama geldiğini değerlendirin.
• Hukuki durum: Dosyanın aşamasını, patent verilmesine ilişkin bilgileri ve sonraki işlemleri kontrol edin.
• Ülke kayıtları: Üretim, satış veya ihracat planınızla ilgili ülkelerdeki durumu ayrı değerlendirin.

Kayıt bulunamazsa buluş yeni sayılır mı?

Aramada sonuç çıkmaması, buluşun yeni olduğunu veya kullanımının başka hakları ihlal etmeyeceğini kanıtlamaz. Kelime seçimi, veri tabanının kapsamı ve henüz yayımlanmamış başvurular sonucu etkileyebilir. Türkiye’de başvurular kural olarak başvuru veya varsa rüçhan tarihinden itibaren on sekiz aylık süre dolunca yayımlanır; erken yayın talebi mümkündür. Dolayısıyla yakın zamanda yapılmış bir başvuru, arama tarihinde kamuya açık kayıtlarda henüz görünmeyebilir. Araştırma tarihini kaydetmek bu belirsizliğin takibini sağlar.

Patentlenebilirlik ve faaliyet serbestisi arasındaki fark

Ayrıca patent alabilmek ile bir ürünü serbestçe üretebilmek aynı değerlendirme değildir. Geliştirdiğiniz çözüm patentlenebilir özellikler taşısa bile başka bir patentin koruduğu unsurları kullanıyor olabilir. Üretim veya ihracat kararı için faaliyet serbestisi araştırması, hedef ülkeler ve ürünün teknik özellikleri üzerinden yürütülür. Süresi dolmuş bir patent de yenilik araştırmasında teknik kaynak olarak dikkate alınabilir. Buna karşılık yürürlük durumu, o haktan kaynaklanan engelin değerlendirilmesinde belirleyicidir.

Araştırma dosyası ve sonraki adımlar

Patent araştırması nasıl kaydedilir?

Araştırmanızı karar verilebilir bir dosyaya dönüştürmek için kullandığınız kelimeleri, sınıflandırma kodlarını, veri tabanlarını ve kontrol tarihini kaydedin. Seçtiğiniz her belgeye, ürününüzle hangi teknik özellik bakımından ilişkili olduğunu ekleyin. Başvuru hazırlıyorsanız ayırt edici özellikleri; üretime hazırlanıyorsanız hedef ülkeleri ve incelenecek istemleri belirleyin. Açık kalan teknik veya hukuki soruları bu notlarla birlikte patent vekiline iletmek, sonraki değerlendirmenin somut belgeler üzerinden yapılmasını sağlar.

Arama ne zaman tekrarlanmalı?

İlk araştırmadan sonra ürünün teknik özellikleri veya hedef pazarları değişirse arama kapsamını yeniden gözden geçirin. Başvuru hazırlığı ya da üretim kararı aşamasında, daha önce seçtiğiniz belgelerin güncel kayıtlarını tekrar kontrol edin. Yeni aramada kullandığınız ek kelimeleri ve bulduğunuz belgeleri önceki notlarınıza işleyin. Böylece hangi teknik özelliklerin araştırıldığını, hangi ülke kayıtlarının incelendiğini ve hangi soruların hâlâ açık kaldığını takip edebilirsiniz.