TRABİS alan adı uyuşmazlıkları nasıl çözülür?

Markanızla aynı internet adresinin başkası tarafından alınması, adresin kendiliğinden size devredileceği anlamına gelmez. TRABİS kapsamındaki alan adı uyuşmazlıkları için önce adresin uzantısı ve tahsis geçmişi incelenir; ardından başvuranın hakkı, karşı tarafın alan adıyla bağlantısı ve kötü niyet iddiası değerlendirilir. Başvuruda yalnızca marka belgesini sunmak yerine, talep edilen devir veya iptalin nedenlerini somut olaylar ve belgelerle açıklamak gerekir.

TRABİS alan adı uyuşmazlıkları neleri kapsar?

Hangi uzantılar için başvuru yapılabilir?

TRABİS, .tr ile biten internet alan adlarının yönetim sistemidir. Bu nedenle .com.tr, .net.tr, .org.tr ve doğrudan .tr uzantılı adresler bakımından ilgili uyuşmazlık çözüm düzenlemeleri değerlendirilir. Yalnızca .com veya .net ile biten adresler bu sistemin kapsamına girmez. Başvuru hazırlarken adresin tamamını kaydetmek gerekir; aynı sözcüğün farklı uzantıları, farklı başvuru yollarına ve ayrı incelemelere konu olabilir. [TRABİS açıklamaları](https://www.trabis.gov.tr/FAQ).

Eski alan adlarına şikâyet yapılabilir mi?

TRABİS faaliyete geçmeden önce tahsis edilmiş adresler için geçiş kuralı bulunur. Bu adreslerden TRABİS faaliyete geçtikten sonra yenileme işlemi yapılanlar, alternatif uyuşmazlık çözüm mekanizmasına konu olabilir. Dolayısıyla ilk tahsis tarihinin eski olması, başvurunun kesinlikle mümkün olmadığı anlamına gelmez. İlk tahsis ve sonraki yenileme kayıtları birlikte incelenmelidir; kamuya açık sorguda görülen tek tarih üzerinden karar verilmemelidir. [Yenileme kaydının incelendiği TOBBUYUM kararı](https://tobbuyum.com.tr/wp-content/uploads/2024/10/karar73.pdf).

Alan adı uyuşmazlıkları hangi şartlarda çözülür?

Başvuruda hangi koşullar birlikte aranır?

İnternet Alan Adları Yönetmeliği, başvuruyu birbirini tamamlayan koşullara bağlar. Hakem incelemesinde yalnızca adların benzerliği üzerinden değerlendirme yapılmaz; alan adını kullanan tarafın hukuki konumu ve tahsis ya da kullanım amacı da ele alınır. Başvuru dosyasında aşağıdaki koşulların her biri için ayrı açıklama bulunmalıdır. Bir koşulu destekleyen güçlü belge, diğer koşullardaki açıklama eksikliğini kendiliğinden gidermez. [TRABİS başvuru koşulları](https://www.trabis.gov.tr/FAQ).

• Aynılık veya benzerlik. İhtilaflı adres, başvuranın sahip olduğu ya da ticarette kullandığı marka, ticaret unvanı, işletme adı veya diğer tanıtıcı işaretle aynı ya da benzer olmalıdır.
• Hak veya bağlantı bulunmaması. Alan adını tahsis ettiren tarafın bu adresle ilgili yasal bir hakkının ya da bağlantısının bulunmadığı açıklanmalıdır.
• Kötü niyet. Adresin kötü niyetle tahsis ettirildiği veya kullanıldığı somut olgularla ortaya konulmalıdır.

Marka tescili başvuru için yeterli mi?

Tescil belgesi, dayandığınız marka hakkını göstermeye yarar; karşı tarafın hukuki bağlantısının bulunmadığını veya kötü niyetli olduğunu tek başına kanıtlamaz. Ayrıca başvuru dayanağı yalnızca tescilli markayla sınırlı değildir. Ticaret unvanı, işletme adı ve ticarette kullanılan diğer tanıtıcı işaretler de değerlendirilebilir. Bu nedenle TÜRKPATENT kaydı yanında kullanımın başlangıcını, kapsamını ve başvurucuya aidiyetini gösteren belgeleri de dosyaya yerleştirmek gerekir.

Karşı tarafın aynı ifadeyi kendi ticaret unvanında kullanması, bağımsız bir faaliyet geçmişine sahip olması veya sözleşmeye dayalı kullanım yetkisinin bulunması incelemeyi etkileyebilir. Başvuru hazırlığında bu ihtimalleri araştırın. Özellikle eski bayi, distribütör, çalışan ya da iş ortağıyla yaşanan anlaşmazlıklarda sözleşmelerin tarihleri ve kapsamı belirleyici olabilir. İlişkinin sona ermesiyle alan adının kullanımına ilişkin yetkinin de sona erip ermediği ayrıca açıklanmalıdır.

Kötü niyet nasıl kanıtlanır?

Kötü niyet incelemesinde adresin hak sahibine maliyetini aşan bedelle satılması amacı, hak sahibinin kullanımını engelleme, rakibin faaliyetlerine zarar verme veya benzerlik üzerinden kullanıcıları ticari kazanç için yönlendirme gibi olgular değerlendirilir. Tebliğdeki örnekler sınırlı değildir. Satış yazışmaları, yanıltıcı sayfalar ve yönlendirmeler birlikte incelenebilir. Ancak her satış ilanı veya kullanılmayan adres tek başına kötü niyet sonucunu doğurmaz. [Tebliğ madde 19](https://mevzuat.wiki/internet-alan-adlari-uyusmazlik-cozum-mekanizmasi-tebligi/19).

Kötü niyetli tahsis veya kullanım. Düzenlemede bu iki durum alternatif olarak yer alır. Başvuruda hem ilk tahsisin hem de sonraki kullanımın mutlaka kötü niyetli olduğunu kanıtlama zorunluluğu varmış gibi hareket edilmemelidir.

Alan adı uyuşmazlıkları başvurusu nasıl yapılır?

Şikâyet hangi kuruma yapılır?

Alternatif çözüm için başvuru, faaliyet yetkisi bulunan bir Uyuşmazlık Çözüm Hizmet Sağlayıcısına, kısaca UÇHS’ye yapılır. Güncel sağlayıcı listesi TRABİS üzerinden kontrol edilmelidir. Sağlayıcı başvuruyu ve bildirimleri yönetir; uyuşmazlığın esasını hakem veya hakem heyeti inceler. Alan adının kayıt kuruluşu ise tahsis ve yenileme gibi işlemlere aracılık eder. Bu görev ayrımı, şikâyetin doğru başvuru kanalına iletilmesini sağlar. [TRABİS UÇHS listesi](https://www.trabis.gov.tr/page/3).

1. İhtilaflı alan adının tam yazılışını, uzantısını ve ulaşılabilen tahsis geçmişini belirleyin.
2. Dayandığınız hakkı ve karşı tarafın kullanımını gösteren belgeleri toplayın.
3. Yetkili sağlayıcının güncel başvuru formunu, süreç kurallarını ve resmi ücret kalemlerini inceleyin.
4. Devir veya iptal talebinizi açıkça belirtip her başvuru koşulunu delilleriyle açıklayın.
5. Başvuruyu ekleriyle sunun, gerekli ödemeyi tamamlayın ve bildirimleri düzenli takip edin.

Başvuru için hangi belgeler gerekir?

Dosya, hak sahipliğini ve şikâyet edilen davranışı birbirine bağlamalıdır. Belgeleri yalnızca toplamak yerine, her birinin hangi iddiayı desteklediğini açıklayın. Ekran görüntülerinde alan adının, görüntülenen içeriğin ve kayıt tarihinin anlaşılabilir olmasına dikkat edin. Yazışmaları bağlamından koparmayın; gönderen, alıcı ve tarih bilgilerini koruyun. Temsilciyle başvuruluyorsa temsil yetkisini gösteren belgeleri de sağlayıcının istediği biçimde hazırlayın. Eksik belge bildirimlerini cevaplandırmak için dosyanın düzenli bir kopyasını saklayın.

• Hak sahipliği belgeleri. Marka tescil kayıtları, ticaret sicili belgeleri ve ilgili tanıtıcı işaretin kullanımını gösteren kayıtlar.
• Kullanım geçmişi. Tarihli kataloglar, faturalar, reklamlar ve önceki internet sayfası kayıtları.
• İhlal iddiasına ilişkin kayıtlar. Yanıltıcı sayfalar, logo kullanımı, yönlendirmeler ve ilgili ekran görüntüleri.
• Taraflar arasındaki belgeler. Satış teklifleri, e-postalar, sözleşmeler, kullanım izinleri ve varsa fesih bildirimleri.
• Başvuru bilgileri. Taraf ve iletişim bilgileri, açık talep, ekler dizini ve varsa önceki uyuşmazlık veya dava bilgileri.

TRABİS şikâyet süreci nasıl ilerler?

Başvurudan sonra alan adı dondurulur mu?

Başvurunun kabulüyle uyuşmazlık konusu adres için dondurma işlemi uygulanır. Bu işlem, alan adı kaydındaki bilgilerin değiştirilmesini, satışını, devrini, feragatini ve kayıt kuruluşları arasında transferini sınırlar; yenilemeye izin verilir. Dondurmanın amacı uyuşmazlık sürerken kayıt üzerinde işlem yapılmasını kontrol etmektir. Bu nedenle dondurma işlemini internet sitesindeki içeriğin kaldırılması veya sitenin erişime kapatılması kararıyla aynı anlamda değerlendirmemek gerekir. [UÇHS süreç kuralları](https://www.uyusmazlik.com.tr/basvuru-surec-kurallari/).

Şikâyet edilen nasıl savunma yapar?

Şikâyet edilen taraf, kendisine iletilen başvuruya karşı açıklamalarını ve belgelerini sunabilir. Savunmada adresin neden seçildiği, hangi faaliyette kullanıldığı ve varsa kullanım yetkisinin kaynağı anlatılmalıdır. Süreç kurallarında cevap için on gün öngörülür; gerekçeli talep üzerine ek süre verilebilir. Bildirimdeki başlangıç tarihini esas alarak hareket etmek, süre uzatımını kendiliğinden tanınmış kabul etmemek gerekir. [Cevap ve ek süre kuralları](https://www.uyusmazlik.com.tr/basvuru-surec-kurallari/).

Hakem incelemesi ne kadar sürer?

Tebliğ, cevap sürecinin tamamlanmasını izleyen karar aşaması için on beş gün öngörür; gerektiğinde beş güne kadar ek süre kullanılabilir. Bu süreyi başvurudan sonucun uygulanmasına kadar geçen toplam süre olarak okumamak gerekir. Başvurunun eksiklik kontrolü, bildirimler, savunma ve karar sonrası işlemler ayrı aşamalardır. İşletmenizin alan adına geçiş planını yalnızca hakemin karar süresine göre oluşturmayın. [Tebliğ madde 14](https://mevzuat.wiki/internet-alan-adlari-uyusmazlik-cozum-mekanizmasi-tebligi/14).

TRABİS hakem kararı nasıl uygulanır?

Alan adı devri mi iptali mi?

Hakem incelemesi sonunda başvurunun reddi, alan adının iptali veya şikâyetçiye devri yönünde karar verilebilir. Talebinizi hazırlarken ulaşmak istediğiniz sonucu açıkça yazın. Adresi işletmeniz adına kullanmak istiyorsanız devir talebi bu amaca yöneliktir. İptal kararı ise adresin doğrudan size tahsis edildiği anlamına gelmez. Bu iki talebin işletmeniz açısından farklı sonuçları bulunduğunu başvuru metninde gözetin. [İnternet Alan Adları Yönetmeliği](https://tobbuyum.com.tr/wp-content/uploads/2024/09/iaa-yonetmeligi.pdf).

Hakem kararına karşı dava açılabilir mi?

Mahkemeye başvurma hakkı saklıdır. Kararın uygulanmasını durdurma bakımından Tebliğ, kararın taraflara tebliğinden itibaren on iş günü içinde veya sürecin önceki aşamasında alınmış ihtiyati tedbir kararının UÇHS’ye bildirilmesini düzenler. Yalnızca dava açıldığını söylemek bu koşulun yerine geçtiği anlamına gelmez. İlgili tedbir bildirildiğinde hakem kararı uygulanmaz ve dava sonucuna göre işlem yapılır. [Tebliğ madde 15](https://mevzuat.wiki/internet-alan-adlari-uyusmazlik-cozum-mekanizmasi-tebligi/15).

Devir sonrasında hangi işlemler yapılmalı?

Devir uygulandıktan sonra kayıt kuruluşundaki hak sahibi ve iletişim bilgilerini kontrol edin. Alan adı üzerindeki hakla internet sitesinin dosyaları, barındırma hizmeti ve e-posta hesapları aynı şey değildir. Bu nedenle teknik geçişi ayrıca planlayın: DNS kayıtlarını, kurumsal e-posta yapılandırmasını ve yenileme takvimini gözden geçirin. Karar ve uygulama bildirimlerini saklayın; hesabın erişim yetkilerini işletmeniz adına sorumlu kişilerle sınırlandırın.

Özet

Başvuru öncesinde tek bir çalışma dosyası oluşturun: adresin kayıt geçmişini, dayandığınız hakkın belgelerini, karşı tarafın davranışlarını ve istediğiniz sonucu aynı kronolojide gösterin. Açıklayamadığınız noktaları başvuru formunu göndermeden belirleyin. Özellikle sözleşmeye dayalı kullanım, eski tahsis veya devam eden dava varsa dosyayı bu özellikleriyle değerlendirin. Bildirimleri takip edecek kişiyi ve karar sonrası teknik işlemleri yürütecek sorumluyu da önceden belirleyin.