Patent İnceleme Süreci, Adım Adım

Patent başvurunuzu aylar önce yaptınız, resmi başvuru belgesi bir klasörde duruyor ve sonrasında uzun bir süre gözle görülür hiçbir şey olmuyor. Bu sessizlik atalet değildir. Arka planda başvurunuz TÜRKPATENT (Türk Patent ve Marka Kurumu) bünyesinde tanımlı bir teknik süreçten geçer; bir uzman, buluşunuzu kendisinden önce var olan her şeyle karşılaştırır. Her aşamanın gerçekte ne yaptığını ve sizin müdahalenizin sonucu nerede değiştirdiğini bilmek, o sessiz dönemi bir kara kutu olmaktan çıkarıp yönlendirebileceğiniz bir sürece dönüştürür.

Bu yazı, yeni yapılmış bir başvurudan tescilli bir patente uzanan yolculuğu anlatıyor: 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamındaki şekli inceleme, araştırma raporu, yenilik ve buluş basamağı üzerinden yürüyen esasa ilişkin inceleme, size ulaşan görüşler, sunduğunuz yanıtlar ve nihai hakkınızın ne kadar geniş olacağını sessizce belirleyen istem değişiklikleri.

Şekli inceleme yalnızca dosyanın eksiksiz olup olmadığına bakar

İlk kapı teknik değil, idaridir. TÜRKPATENT, başvurunun ihtiyaç duyduğu her şeyi taşıyıp taşımadığını doğrular: bir tarifname, en az bir istem, bir özet, buluşun gerektirdiği yerde resimler, başvuru sahibi ve buluş sahibi bilgileri ve yatırılan ücretler. Bu noktada henüz buluşunuzun yeni olup olmadığına dair bir değerlendirme yapılmaz. Belgenin gerçekten usulüne uygun bir patent başvurusu olup olmadığı kontrol edilir.

Bu aşamadaki eksiklikler sık görülür ve genellikle giderilebilir. Eksik bir resim atfı, fazla uzun kaçan bir özet, ödenmemiş bir kalem: Kurum bir bildirim gönderir ve düzeltmeniz için belirli bir süre tanır. Burada içselleştirilmesi gereken nokta şudur: yeterince eksiksiz bir başvuru Kuruma ulaştığı anda başvuru tarihiniz sabitlenir ve bu tarih, sonrasında gelen her şeyin dayanağıdır. Size karşı tekniğin bilinen durumu olarak neyin sayılacağının sınırını çizer; başvuruyu, her ayrıntı kusursuz olmadan dahi, erken dosyalamanın konumunuzu korumasının nedeni tam olarak budur. O patent başvurusunu düzgün hazırlamak başlı başına bir uzmanlık alanıdır ve dosya ne kadar temizse bu kapı o kadar hızlı aşılır.

Araştırma raporu, yeniliğinizi tehdit eden her şeyin haritasıdır

Dosya düzene girdikten sonra başvuru araştırma aşamasına geçer. Bir uzman istemlerinizi okur, teknik alanı belirler ve aynı ya da benzer çözümleri açıklayan belgeler için patent literatürünü ve yayımlanmış teknik kaynakları tarar. Çıktı bir araştırma raporudur: her biri istemleriniz için ne kadar tehlikeli olduğunu gösteren bir kategoriyle etiketlenmiş, atıf yapılan belgelerin listesi.

Bu kategori harfleri gerçek bir ağırlık taşır. X olarak işaretlenmiş bir belge, tek başına bir istemin yeniliğini veya buluş basamağını ortadan kaldırabilir. Y belgesi, başka bir atıfla birleştirildiğinde sorun yaratır. A belgesi yalnızca arka plandır; sizi doğrudan engellemeyen, ilgili bir bağlamdır. Dolayısıyla raporu okumak, kaç belgeye atıf yapıldığını saymak değildir. Her atfın istemlerinizden hangisine gerçekten ulaştığını görmektir.

Bu aynı zamanda, başvurudan önce ciddi bir patent araştırması yapan herkesi ödüllendiren andır. En yakın mevcut çözümleri önceden haritaladıysanız resmi araştırma sizi nadiren şaşırtır; çünkü istemlerinizi, araştırmanın açığa çıkardığı boş alana oturacak şekilde kaleme almışsınızdır. Bu adımı atlayan başvuru sahipleri ise en zorlu önceki tekniklerle çoğu zaman ilk kez burada, çok daha az manevra alanıyla karşılaşır.

Araştırmanın istemlerinize bağlı olduğunu görmek de işin püf noktasıdır. Uzman, tarifnamede anlattığınız her ayrıntıyı değil, koruma talep ettiğiniz istemleri esas alarak tarar. Bu nedenle araştırmanın kapsamını da aslında istemlerin genişliği belirler: çok geniş bir istem, daha fazla belgenin önünüze gelmesine yol açar; gereğinden dar bir istem ise korumanızı baştan kısıtlar. Rapor elinize ulaştığında okunması gereken, atıf yapılan belgelerin sayısı değil, hangi belgenin hangi istemin tam olarak hangi unsuruna dokunduğudur. Bu okuma, bir sonraki aşamada vereceğiniz her kararın temelini oluşturur.

Esasa ilişkin inceleme, yeniliğin ve buluş basamağının asıl karara bağlandığı yerdir

Araştırma raporu neyin var olduğunu söyler. İnceleme ise istemlerinizin bunun ışığında neye hak kazandığını karara bağlar. Burada uzman, patentlenebilirliğin merkezinde duran iki testi uygular. Yenilik ikili bir soru sorar: istemin her unsuru, bir arada, tek bir önceki belgede yer alıyor mu? Tek bir atıf bütün bu bileşimi gösteriyorsa istem yeni değildir ve hiçbir yaratıcılık savı onu kurtarmaz.

Buluş basamağı daha zor, daha yoruma açık bir testtir. Soru şudur: buluş, bilinen tekniğin durumundan yola çıkan, alanında uzman bir kişi için aşikar olur muydu? Uzman genellikle en yakın önceki belgeyi belirler, onunla isteminiz arasındaki farkı saptar ve bu farkı kapatmanın gerçek bir buluş mu gerektirdiğini, yoksa sıradan bir mühendisin deneyeceği rutin bir uyarlama mı olduğunu sorar. Başarısız olan patentlerin çoğu, salt yenilikte değil, burada başarısız olur.

Mücadelenin tamamını neden tarifname değil istemler taşır

Gerçekte neyin incelendiğini hatırlamak yararlıdır. Tarifnameniz ve resimleriniz buluşu tüm yönleriyle anlatır, ancak yasal korumanız yalnızca istemlerle tanımlanır. Uzman istemleri, atıf yapılan tekniğe karşı kelime kelime sınar. Tarifnamenize gömülü ama istemlerde yer almayan bir unsur size hiçbir şey kazandırmaz; gereğinden geniş bir istem ifadesi ise daha dar bir ifadeyle kaçınılabilecek bir reddi davet eder. İncelemenin tamamı, istem dili üzerine yürüyen bir pazarlıktır.

Yazılı görüş bir nihai ret değil, yanıt verme davetidir

Uzman bir itiraz noktası bulduğunda postayla düz bir ret almazsınız. Gerekçeleriyle birlikte yazılı bir görüş ya da inceleme raporu alırsınız: hangi istemlere itiraz edildiği, bunlara karşı hangi belgelerin gösterildiği ve nedeni. Bu, tüm sürecin en çok yanlış okunan anlarından biridir. Anlamlı bir istem genişliğine sahip başvurularda ilk olumsuz görüş olağandır, hatta beklenir. Bu bir diyaloğun başlangıcıdır ve yanıt vermeniz için tanımlı bir süre verilir.

Genellikle üç hamleniz vardır ve bunlar birbirini dışlamaz:

• Savunma yapın. Uzmanın gösterilen bir belgeyi neden yanlış okuduğunu ya da istem konusu bileşimin neden gerçekte açıklanmadığını veya aşikar olmadığını açıklayın. İyi gerekçelendirilmiş bir savunma, istemleri başvurudaki haliyle koruyabilir.
• Değişiklik yapın. İstemleri, gösterilen teknikten ayıran bir unsuru özgün tarifnamenizden alarak yeniden yazın. Başvuru anındaki haliyle dosyada bulunmayan yeni bir konu ekleyemezsiniz; başta sunulan zengin bir tarifnamenin bu denli değerli olmasının nedeni yine budur.
• Sınırlayın. Kurtarılamayacak istemlerin kapsamını daraltın ya da bunları geri çekin; gerçekten savunabileceğiniz korumayı elinizde tutun.

Ustalık, gereğinden fazlasını feda etmemekte yatar. Bir itirazdan kurtulmak için isteme eklediğiniz her kelime, rakiplerinizin sonradan yapması yasaklanan şeyi de daraltır.

İstem değişiklikleri elinizdeki patenti sessizce nasıl şekillendirir

Tescil edilen patentlerin çoğu, dosyalanan başvurudan farklı görünür ve bu farkı neredeyse her zaman daralan istemler oluşturur. Her inceleme turu sizi daha belirli bir dile doğru iter: genel bir "bağlama aracı" belirli bir mekanizmaya dönüşür, geniş bir aralık fiilen gösterdiğiniz değerlere daralır. Bu daralma, önceki tekniği aşmanın bedelidir; ama aynı zamanda uzun vadeli sonuçları olan stratejik bir karardır.

Çok agresif değişiklik yaparsanız, bir rakibin önemsiz tek bir ayrıntıyı değiştirerek etrafından dolaşabileceği kadar belirli bir patentle kalırsınız. Hiç değişiklik yapmamakta direnirseniz istemi tümüyle kaybetme riskine girersiniz. İşlem sürecinin inceliği, gösterilen her belgeyi aşan ama buluşun ticari özünü hâlâ kapsayan ifadeyi bulmaktır. Deneyimli bir patent vekilinin ücretini hak ettiği yer tam olarak burasıdır: uzmanın asıl kaygısını okumak ve hakkı içini boşaltmadan ilerlemeye yetecek kadar, ne bir fazla ne bir eksik taviz vermek.

Bu kararların geri dönüşü de yoktur. Bir isteme eklediğiniz sınırlayıcı bir unsuru, patent verildikten sonra geri alıp istemi yeniden genişletemezsiniz. Dolayısıyla inceleme sırasındaki her taviz, yalnızca o turu geçmekle kalmaz, patentin tüm ömrü boyunca rakiplerinize karşı kullanabileceğiniz hakkın sınırlarını da kalıcı olarak çizer. Bu yüzden deneyimli vekiller, bir unsuru istemden çıkarmadan önce o unsurun ticari açıdan gerçekten vazgeçilebilir olup olmadığını ayrı ayrı tartar. Doğru yanıt çoğu zaman istemi büsbütün korumak ya da büsbütün daraltmak değil, bağımsız istemi savunurken ek koruma katmanlarını bağımlı istemlerde tutmaktır.

Uzman, istemlerin yenilik, buluş basamağı ve sanayiye uygulanabilirlik koşullarını karşıladığına kanaat getirdiğinde başvuru tescile ilerler. Karar yayımlanır, patent verilir ve korumanız artık bekleyen bir başvuru değil, tescilli bir hak olarak yürür. Bu noktadan sonra iş, patent tescilini almaktan, onu süresi boyunca korumaya ve hak ihlallerine karşı kullanmaya kayar.

Süreci, etkileyebileceğiniz bir dizi adım olarak okumak

İnceleme süreci, onu anlayan başvuru sahiplerini ödüllendirir. Eksiksiz bir dosya şekli kapıyı gecikmeden geçer. Gerçek bir patent araştırmasına karşı kaleme alınmış bir istem seti, araştırma raporuyla az sürprizle karşılaşır. İlk yazılı görüşe verilen ölçülü bir yanıt, tekniğin zayıf olduğu yerde savunma yapıp yalnızca gerektiği yerde değişiklik yaparak, olabilecek en güçlü istemleri tescile taşır. Bunların hiçbiri şans değildir. İncelemeyi başınıza gelen bir şey olarak görmekle, içinde rol aldığınız bir süreç olarak görmek arasındaki farktır.

Başvuruya doğru ilerleyen bir buluşunuz varsa, en çok önem taşıyan hamleler uzman dosyayı daha açmadan gerçekleşir: titiz bir araştırma, kapsamı özenle belirlenmiş bir istem seti ve sonradan ihtiyaç duyabileceğiniz her değişikliği destekleyecek kadar derin bir tarifname. Ekibimiz patent başvurusu ve inceleme sürecinin her aşamasını yürütür ve bir başvuruya karar vermeden önce buluşunuzun nerede durduğunu sizinle konuşmaktan memnuniyet duyar.